Naučnici otkrili novu vrstu insekta i nazvali ga po Ivani Španović. „Španovićkina remijela” ili je retka i endemična vrsta insekta.
Pronađena je i opisana kao nova za nauku pećinska vrsta insekta, koja je nazvana Remyella spanovicae, saopštio je Institut za zoologiju Univerziteta u Beogradu – Biološkog fakulteta. Ime vrste dato je u čast Ivane Španović, najbolje srpske atletičarke svih vremena i jedne od najboljih skakačica u dalj ikada.
Vrsta je pronađena u Pećini na vrelu Đerekarske reke, koja je smeštena u selu Đerekare u okolini Tutina, na Pešterskoj visoravni, blizu granice sa Crnom Gorom.
Naučni rad sa spomenutim otkrićem i opisom nove vrste objavljen je u renomiranom međunarodnom biološkom naučnom časopisu „European Journal of Taxonomy”.
Navedeni rad je zajednički poduhvat ekipe zoologa sa Instituta za zoologiju kojim je rukovodio prof. dr Srećko Ćurčić, a tim autora su činili i dr Maja Vrbica, dr Korana Kocić, Vukašin Gojšina, M.Sc., Sofija Vranić, M.Sc. i dr Nikola Vesović. Novu vrstu za nauku su opisali prof. dr Ćurčić, dr Vrbica i dr Vesović. Tipske primerke ove vrste su sakupili Srećko Ćurčić, Vukašin Gojšina i Nikola Vesović u junu i julu 2023. godine, a veliku pomoć na terenu im je pružio Petar Ćurčić.
„Španovićkina remijela” je retka i endemična vrsta insekta, tj. tvrdokrilca koji pripada porodici Leiodidae. Ovaj jedinstveni tvrdokrilac pripada troglobiontima – pravim kopnenim podzemnim stanovnicima, objašnjavaju naučnici. Naseljava Pećinu na vrelu Đerekarske reke i nema ga nigde više na svetu. U pitanju je sitna (dugačka između 4 i 5 mm), potpuno slepa i depigmentisana vrsta insekta sjajne površine tela. Karakteriše se izduženim telom i izrazito dugačkim nogama i antenama, koje kod mužjaka premašuju dužinu samog tela.
Jedinke su sakupljene u zadnjem delu višeg nivoa pećine, u potpunom mraku. Ova vrsta preferira vlažne krečnjačke zidove u pećini. Hrani se tako što filtrira organsku materiju koja se nakuplja u filmu vode na površinama unutar pećine, na šta ukazuje građa njenog usnog aparata.
Vrsta nastala nastala pre 2-5 miliona godina
U pitanju je šesta poznata vrsta roda Remyella, objašnjavaju naučnici. Sve vrste ovog senzacionalnog roda naseljavaju isključivo Peštersku visoravan i usko su lokalizovane na granično područje Srbije i Crne Gore. Smatra se da je vrsta pliocenske starosti i da je nastala pre 2-5 miliona godina. Njeni najbliži srodnici naseljavaju jugozapadnu Srbiju i severoistočnu Crnu Goru (okolina Sjenice, Tutina, Novog Pazara i Bijelog Polja) i vezani su isključivo za speleološke objekte (pećine i jame).
Inače, još dve vrste roda Remyella su takođe opisali biospeleolozi sa Instituta za zoologiju Univerziteta u Beogradu – Biološkog fakulteta prof. dr Srećko Ćurčić i prof. dr Božidar Ćurčić 2008. godine. U pitanju su R. raskae („Raškina remijela”) iz Pećine na vrelu Raške u okolini Novog Pazara i R. javorensis („javorska remijela”) iz Baždarske pećine na planini Javor u okolini Sjenice, koja naseljava i obližnji Ušački pećinski sistem, ističe Institut.
Zašto je insekt dobio baš takvo ime?
„Autori su uočili da nova vrsta tvrdokrilca za nauku i Ivana Španović dele nekoliko zajedničkih osobina, što je i odlučilo da nju imenuju upravo u čast trofejne srpske atletičarke. Pored toga što imaju srpsko poreklo, Ivana i njena „buba” odlikuju se snagom, izdržljivošću i istrajnošću. Osim toga, nova vrsta insekta se kreće sa lakoćom po plafonu i vertikalnim zidovima u pećini zahvaljujući svojim snažnim ekstremitetima, dok Ivana bez ikakvih poteškoća skače u dalj preko 7 m, pa se može reći da oboje prkose gravitaciji, svako na svoj način.
Autori nove vrste su u potpunosti svesni koliko je retko i zahtevno biti uspešan sportista na globalnom nivou, naročito u individualnim sportovima, poput atletike, te je i ta činjenica dodatno uticala na izbor naučnog imena vrste i predstavlja dodatni razlog zašto je čast za imenovanje nove vrste za nauku pripala upravo Ivani Španović.“
Još neke životinjske vrste dobile imena po poznatima
Inače, nova vrsta insekta nije prva životinjska vrsta koja je imenovana u čast nekog velikana srpskog sporta, ističu naučnici Instituta za zoologiju. Po najboljem teniseru svih vremena Novaku Đokoviću su nazvane čak dve – najpre vodeni puž Travunijana djokovici („Đokovićeva travunijana”) iz Crne Gore, iz jednog izvora blizu Podgorice, opisan 2021. godine, a potom i insekt iz porodice trčuljaka Duvalius djokovici („Đokovićev duvalijus”) iz Simine jame na planini Povlen u okolini Ljubovije u zapadnoj Srbiji, opisan 2022. godine.
Interesantno, vrstu D. djokovici su opisali upravo autori opisa Ivanine „bube”, entomolozi sa Univerziteta u Beogradu – Biološkog fakulteta, Srećko Ćurčić i Nikola Vesović.
