Suzbijanje varoe – Kontrola na pčelinjaku i metode suzbijanja

kosnice niz sarene

Za suzbijanje varoe primenjuju se različiti apitehnički postupci kao što su biološke metode i hemijska sredstva (akaricidi).

Varoa je invazivna parazitska bolest larvi, lutki i odraslih pčela koju izaziva grinja (krpelj) Varoa Jacobsoni. Kod nas je odomaćen naziv krpelj, mada je je svakako pravilniji naziv grinja. Prvi put je nađen na Indijskoj pčeli, kod koje ne pričinjava velike štete zbog toga što ona tokom cele godine uzgaja trutovsko leglo u kojem varoa polaže jaja i razmnožava se, ali ne i u radiličnom leglu, objašnjava Ivica Tomić, savetodavac PSSS Vranje.

Kod nas je njeno prisustvo prvi put utvrđeno 1976. godine.

Krpelj je vidljiv i golim okom. Ženka je smeđe-crvenkaste do kestenjaste boje, tako da se krpelj vrlo lako uočava na larvama i lutkama. Mužjaci su manji od ženki, bledo sive boje, ne hrane se hemolimfom pčele, kratko žive i uginu nakon parenja. Prezimljavaju samo ženke i dužina života zimi je 6-8 meseci, a leti 2-3 meseca. Bez hrane mogu da žive do 10 dana.

Ženka krpelja polaže jaja sa 7 dana starosti. U jednu ćeliju saća može da položi do 5 jaja. Sa povećanjem trutovskog legla povećava se i populacija varoe. Razvoj krpelja je tri puta brži od razvoja larve pčele. Odrastao krpelj i njegova larva hrane se hemolimfom pčele. Na odrasloj pčeli može se naći i do 50 krpelja, ističe Tomić.

Promene u pčelinjoj zajednici zapažaju se tek kada je napadnut veliki broj odraslih pčela. Napadnute pčele su jako uznemirene, brzo se kreću po saću, vrte se u krug, izlaze na poletaljku i tu uginu. Oštećene pčele kraće žive. Odrasle pčele izlegle iz zaraženog legla su sitne, krila i noge su nepravilno razvijeni, trutovi ne mogu da oplode maticu. Larve pčele napadnute krpeljom mogu da izađu iz ćelije i padnu na podnjaču u košnici. Na poklopljenom leglu vide se nepravilne rupice na poklopcima, a poklopci naborani.

Kontrola na prisustvo varoe se vrši tako što se ispod zimskog klubeta na podnjači stavi plastična folija ili beli čvrsti karton. Posle prvog izleta pčela iz košnice treba izvući foliju ili karton i proveriti da li ima mrtvih varoa. Ako se nađu varoe onda se vrši tretiranje.

varoa
Foto: pixabay

Suzbijanje varoe

Za suzbijanje varoe primenjuju se različiti apitehnički postupci kao što su biološke metode i hemijska sredstva (akaricidi).

Biološkim metodama suzbijanja varoe postiže se dobar uspeh stavljanjem okvira građevnjaka, izrezivanjem zaraženog trutovskog legla, uklanjanjem okvira sa zaraženim leglom i prihranjivanjem pčelinjeg društva i zamena matica. Prethodno, matica se stavlja u kavez dok se leglo ne izleči. Ova metoda zahteva mnogo rada.

Preparati za suzbijanje varoe

Najsigurniji način suzbijanja varoe je hemijskim sredstvima. U svetu se koristi veliki broj preparata. Treba primenjivati samo one proverene i koji se nalaze na listi dozvoljenih.

Po načinu dejstva delimo ih na preparate za zadimljavanje, raspršivanje i isparavanje.

Od preparata za zadimljavanje najpoznatiji su tablete Fenotizina, kao i tablete Varitana sa aktivnom materijom malation i tedion za upotrebu u dimilici. U upotrebi su i ,“Varolik“ i „Veramit“. Dimni listići su takođe u upotrebi ali je njihovo dejstvo kratko i nije rezidualno kao kod sistematičnog i kontaktnog tretiranja. Zapaljeni listići se stave na podnjaču kroz leto ili ispod pokrovne daske ili preko okvira. Preparati i hemikalije mogu se ubacivati u košnicu po pčelama i okvirima pomoću jednostavnih prskalica ili specijalnih aparata rasprskivača u vidu fine izmaglice (Hemovar, Varolik)

Preparati za raspršivanje slabije deluju ako je spoljna temperatura vazduha niža, ako ima poklopljenog legla i ako preparati nemaju odgovarajuću aktivnu materiju.

Preparati za isparavanje mogu se brzo i lako primeniti a da se pri tom pčelinje društvo ne uznemiri. Od isparljivih akaricida mravlja kiselina ima jednostavnu primenu u košnici. Mravlja kiselina može delovati na poklopljeno leglo, ako se pravilno primeni. Mravlja kiselina upotrebljena van pašne sezone nema velikog uticaja na zagađenje meda. Treba biti oprezan sa njenom upotrebom, jer može izazvati opekotine na koži. Primenjuje se tako što se natopljene pamučne trake u obliku fitilja ostavljaju u košnici 28 dana, zaključuje savetodavac PSSS Tomić.

Preporučujemo: Zašto je potrebno menjati maticu svake ili svake druge godine

Facebook
Twitter
LinkedIn

Slične vesti

Budite u toku

Želite da Vas obaveštavamo o najnovijim vestima jednom nedeljno?

Poljoprivredne kategorije

Najnovije vesti iz poljoprivrede